خلفای نخستین عباسی و فلسفه و کلام

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

ندارد

چکیده

قدرت یافتن عباسیان تحولاتی بنیادین در ساختار حکومت پدید آورد و مشارکت اقوام
و ملل مختلف در امور جای انحصارطلبی اعرا ب را گرفت . این دگرگونی ها، به ویژه نفوذ
ایرانیان بر دستگاه خلافت، به رویکرد نخستین خلفا به اخذ و نشر علوم انجامید که در
نهضت ترجمه متجلی گردید و از این رهگذر زمینۀ گسترش اندیشه های فلسفی و
کلامی فراهم شد؛ از سوی دیگر این خلفا، خاصّه مأمون، با انگیزۀ کسب و جمع اقتدار
سیاسی و مرجعیّت دینی در نهاد خلافت به حمایت از معتزله برخاست و در زیر لوای
صیانت از دین به سرکوب مخالفان پرداخت؛ امّا این حرکت که در توسعه اندیشه های
فلسفی و کلامی بسیار مؤثر افتاد، به دلیل حمایت ها و فشارهای حکومتی از آن با
عکس العمل اهل حدیث و عامّه مردم روبرو شد و با ظهور کلام اشعری و سلطۀ اهل
سنّت و جماعت متوقف گردید.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

First Abbasid Caliphs, Philosophy and Theology

چکیده [English]

The advent of Abbasids resulted in fundamental changes in
government. The development of knowledge and thought accelerated
in a new background which was formed by Abbasids, and its
manifestation was “translation movement”. Therefore, philosophy and
theology as the important indicators of thought experienced important
changes due to the new situation.
In this article, the attitude of first Abbasid Caliphs to philosophy and
theology; their motivations in challenging with them; their influence
on the development of these knowledges; the interaction of
theological sects and theologian with caliphate; and the process of
these interactions in the development of philosophy and theology, are
considered

کلیدواژه‌ها [English]

  • History of Rational Knowledges in Islamic Civilization
  • Abbasid Caliphate
  • Theology
  • Philosophy
  • Mu‘tazilah